Ostatnio pisałam o terpentynach, czym się różnią, która jest mniej toksyczna itd. podejrzewam, że tym tematem najbardziej były zainteresowane osoby malujące farbami olejnymi...

Dziś popiszę trochę o jeszcze jednym rozpuszczalniku, który może zastąpić terpentynę, ale ma też zastosowanie w innym dziedzinach artystycznych. Co to takiego?

WHITE SPIRIT znany jako BIAŁY SPIRYTUS lub BENZYNA LAKOWA - jest to bezbarwny rozpuszczalnik pochodzący z destylacji rafinowanej ropy naftowej. Jest lepszym rozpuszczalnikiem do substancji oleistych takich jak (farby olejne) niż terpentyna, a do tego kolejną zaletą białego spirytusy jest to, że jest on mniej palny i mniej toksyczny. Mimo wszystko częsty i długotrwały kontakt z oparami jest także szkodliwy dla centralnego układu nerwowego, a bezpośredni kontakt ze skórą może powodować oparzenia lub podrażnienia.
Biały spirytus ma silny zapach nafty, ale jest on mniej intensywny niż zapach terpentyny balsamicznej, i podobnie jak w przypadku terpentyny, jest też jego wersja bezzapachowa.

Biały spirytus ma też jedną wadę - jest dużo droższy i trudniej dostępny w porównaniu do terpentyny.

Jak już pisałam, białego spirytusu, w celach artystycznych, najczęściej używa się jak terpentyny - do rozcieńczania farb olejnych, i mycia narzędzi i pędzli, ale często też jest on składnikiem różnych mediów do farb olejnych. Nie dość, że jest lepszym rozpuszczalnikiem to jest on też dużo trwalszy i może być dłużej przechowywany. Dodatkowo nie wchodzi on w reakcje z pigmentami dzięki czemu kolory są żywe, nie blakną i nie ciemnieją.

Ale poza farbami olejnymi, white spirit jest także świetnym rozpuszczalnikiem do lakierów, farb konserwatorskich, farb modelarskich, a także farb do szkła i ceramiki na bazie nafty (in. białego spirytusu). Ma on też zastosowanie w technice sitodruku do rozcieńczania farb i mycia sprzętu. Używa się do tak do produkcji niektórych farb w spray'u, ponieważ szybko odparowuje i farba dzięki temu szybko schnie.

Często spotykam się z pytaniem czy farby na bazie nafty (np. do szkła i ceramiki) to to samo co na bazie białego spirytusu?
Śmiało mogę powiedzieć, że tak, myślę, że te pytania biorą się w pewnym stopniu z niedokładności tłumaczy.
Biały spirytus jest jedną z frakcji powstałych z destylacji nafty (więc w jakimś stopniu nafta jest bazą).
Farby na bazie nafty można z powodzeniem rozcieńczacz lub zmywać białym spirytusem.

Biały spirytus dopiero od niedawna stał się popularny w Polsce, stąd wiele pytań i wątpliwości na jego temat. Mam nadzieję, że trochę tej teorii rozjaśni sprawę i przyda się komuś w praktyce :)